KiMEDIA

សហគមន៍​ព្រៃ​ឡង់​ខេត្ត​កំពង់ធំ​បារម្ភ​ជា​ថ្មី​ពី​ការ​កាប់​និង​ដឹកជញ្ជូន​ឈើ​ចេញ​ពី​តំបន់​អភិរក្ស

សកម្មភាព​ពលរដ្ឋ​ចំណាក​ស្រុក​កាប់​ទន្ទ្រាន​ព្រៃ​ឡង់​នៅ​ខែត្រ​កំពង់ធំ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​២០១៦។ RFA/Men Sothyr

ដោយ សូត សុខប្រាថ្នា RFA 2017-04-22

ប្រជា​សហគមន៍​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់ នៅ​ស្រុក​សណ្ដាន់ ខេត្ត​កំពង់ធំ បារម្ភ​ថា នៅ​ក្រោយ​ពេល​បញ្ចប់​ពិធី​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំថ្មី​ប្រពៃណី​ខ្មែរ សកម្មភាព​កាប់​និង​ដឹកជញ្ជូន​ឈើ​ចេញពី​ព្រៃ នឹង​កើតមាន​ជាក់​ជាមិនខាន។ ការ​បារម្ភ​នេះ ក្រោយពេល​ពួកគាត់ ប្រទះឃើញ​គោយន្ត​ច្នៃ​រាប់​សិប​គ្រឿង​សម្រុកចូល​ទៅ​ក្នុង​ព្រៃ ហើយ​ភាគច្រើន​ជា​មុខសញ្ញា​ធ្លាប់​ដឹកជញ្ជូន​ឈើ​ចេញពី​តំបន់​ព្រៃ​អភិរក្ស​ថែមទៀត​ផង។

ប្រជា​សហគមន៍​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់​នៅ​ស្រុក​សណ្ដាន់ ស្នើ​ឱ្យ​អាជ្ញាធរ​ពាក់ព័ន្ធ​ពង្រឹង​សកម្មភាព​ល្បាត​ព្រៃ​នៅ​តំបន់​ព្រៃ​អភិរក្ស​ឡើងវិញ ក្រោយពេល​សម្រាក​បុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំថ្មី​ប្រពៃណី​ខ្មែរ​រួច។

បន្ថែម​ពី​នេះ ត្រូវ​ស៊ើបអង្កេត​ក្រុម​គោយន្ត​ច្នៃ​រាប់​សិប​គ្រឿង ដែល​ពួកគាត់​បាន​ប្រទះឃើញ សម្រុកចូល​ព្រៃ​កាលពី​ថ្ងៃបុណ្យ​ចូលឆ្នាំ​ចុងក្រោយ និង​ថ្ងៃ​បន្តបន្ទាប់​ជៀសវាង​បណ្ដោយ​ឱ្យ​ពួកគេ​មានលទ្ធភាព​កាប់​នឹង​ដឹកជញ្ជូន​ឈើ​ចេញពី​តំបន់​ព្រៃ​ការពារ​បន្ត​ទៀត។

បណ្តាញ​ស្នូល​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់​ស្រុក​សណ្ដាន់ លោក ហឿន សុភាព មានប្រសាសន៍​នៅ​ថ្ងៃ​ទី២២ មេសា លោក​បាន​ប្រទះឃើញ​ក្រុម​គោយន្ត​ច្នៃ​ធ្វើដំណើរ​ចូល​ព្រៃ​កាលពី​ថ្ងៃទី១៦ មេសា ពី​ចំណុច​ភូមិ​ក្បាល​ខ្លា ឆ្ពោះ​ទៅ​ព្រៃ​ជម្រក​សត្វ។ ក្រៅ​ពី​នេះ បណ្ដាញ​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់​រាយការណ៍​ប្រាប់​លោក​ថា​សកម្មភាព​គោយន្ត​ច្នៃ សម្រុកចូល​ព្រៃ​គឺ មាននៅ​ច្រក​៩៩ ផ្លូវ​ព្រះអាទិត្យ និង​នៅ​ចំណុច​ភូមិ​ស្រែ​វាល ឃុំ​ដងកាំបិត ដោយ​មួយ​ច្រកៗ មាន​គោយន្ត​មិន​ក្រោម​ពី ១០​គ្រឿង​ឡើយ ប៉ុន្តែ​លោក​មិន​ដឹង​ថា​ពួកគេ​ចូល​ទៅ​ធ្វើ​សកម្មភាព​នៅ​ចំណុច​ណា​ទេ។ លោក​អះអាង ថា ម្ចាស់​គោយន្ត​ទាំងនោះ​គឺ ចូល​ព្រៃ​ដើម្បី​កាប់​នឹង​ដឹកជញ្ជូន​ឈើ​ក្នុង​តំបន់​ព្រៃ​ការពារ ពីព្រោះ​ពួកគេ ភាគច្រើន​ជា​មុខសញ្ញា​ដែល​ធ្លាប់​ប្រព្រឹត្ត​បទល្មើស​នៅ​តំបន់​នោះ៖ «បានជា​ខ្ញុំ​អះអាង​ព្រោះ​ខ្ញុំ​ស្គាល់​ពីមុខ​សញ្ញា​គោយន្ត​ដែល​ដឹក​ឈើ​គឺ​ខុសគ្នា​ទៅ​គោយន្ត​ដែល​ដឹក​ជ័រទឹក​ឬ​ដឹក​អី​ផ្សេងៗ»។

កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​៩ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​២០១៦ រាជរដ្ឋាភិបាល​ប្រកាស​បង្កើត​តំបន់​ព្រៃ​ឡង់ ជា​តំបន់​ដែន​ជម្រក​សត្វព្រៃ មាន​ផ្ទៃដី​ជាង ៤៣​ម៉ឺន​ហិកតារ (៤៣១.៦៨៣​ហិកតារ​) គ្រប​ដណ្ដប់​លើ​ខេត្ត​ចំនួន៤ រួមមាន​ខេត្ត​ព្រះវិហារ ខេត្ត​កំពង់ធំ ក្រចេះ និង ខេត្ត​ស្ទឹងត្រែង ក្រោម​ការគ្រប់គ្រង​របស់​ក្រសួងបរិស្ថាន ដែល​មាន​កាតព្វកិច្ច​ធានា​គាំពារ​បរិស្ថាន ការ​អភិរក្ស​ជីវចម្រុះ និង​កិច្ចការពារ​ធម្មជាតិ​ក្នុង​តំបន់​មួយ​នេះ ហើយ​ត្រូវ​សហការ​ជាមួយ​ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ។

ទាក់ទង​បញ្ហា​នេះ នាយ​ខណ្ឌ​រដ្ឋបាល​ព្រៃឈើ​កំពង់ធំ លោក តិប ញាតា មាន​ប្រសាសន៍​ថា គោ​យន្ត​ដែល​សម្រុកចូល​ព្រៃ​តាម​អ្វី​ដែល​សហគមន៍​អះអាង គឺ មិន​ប្រា​កថា​ចូល​ទៅ​ដើម្បី​កាប់ និង​ដឹកជញ្ជូន​ឈើ​នោះ​ទេ ពីព្រោះ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ព្រៃ​ឡង់ គឺ​មាន​ដីចម្ការ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ ដែល​ពួកគាត់​តែង​ចេញចូល​ទៅកាន់​ដីចម្ការ​របស់​ខ្លួន។ លោក​បញ្ជាក់​ថា ប្រសិនបើ​សហគមន៍​ច្បាស់​ថា​ក្រុម​គោយន្ត​ទាំងនោះ​ជា​មុខសញ្ញា ពួកគាត់​អាច​ផ្ដល់​ព័ត៌មាន​មកកាន់​មន្ត្រី​ជំនាញ ដើម្បី​សហការ​គ្នា​ចាត់វិធានការ​តែម្ដង​៖ «ចំពោះ​មុខ​សញ្ញា​ហ្នឹង​ប្រសិនបើ​គាត់​ដឹង​ច្បាស់ គាត់​អាច​បាញ់​តាម​តេឡេក្រាម (Telegram) ឬ វ័តអាប់ (Whatsapp) អីចឹង​មក គឺ​ខ្ញុំ​សហការ គ្នា​ជួយ។ ប៉ុន្តែ បើ​មាន​ដឹង​កន្លែង​ស្តុក​ទុក​កន្លែង​អីហ្នឹង គឺ​ប្រាប់​ចំៗ មក​ពួក​ខ្ញុំ​សហការ​គ្នា​ចុះ​ចាប់​តែម្ដង»។

មន្ត្រី​ជំនាញ​ដដែល អះអាង​ថា​ពួកគាត់​បាន​ចូល​បំពេញការងារ​ជា​ធម្មតា មិន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​កម្លាំង​មន្ត្រី​រដ្ឋបាល​ព្រៃឈើ​បាន​ចាត់វិធានការ​បង្ក្រាប សកម្មភាព​បទល្មើស​នៅ​ក្រោយ​ពេល​ពិធីបុណ្យ​ចូល​ឆ្នាំថ្មី​ប្រពៃណី​ខ្មែរ ដូចជា​ដក​ហូត​រណា​យន្ត​ចំនួន ១២គ្រឿង គោយន្ត ២​គ្រឿង អប់រំ​ផ្សព្វផ្សាយ និង​ធ្វើ​កិច្ចសន្យា​ដល់​ពលរដ្ឋ​ជាង ៥០​នាក់ ព្រមទាំង​វត្ថុ​តាង​មួយ​ចំនួន​ទៀត។

លេខាធិការដ្ឋាន​បណ្ដាញ​ការពារ​ព្រៃ​ឡង់​ទាំង ៤ ខេត្ត លោក សេង សុខហេង អះអាង​ថា នៅ​ក្រោយ​ពេល​បុណ្យចូលឆ្នាំ​ខ្មែរ បទល្មើស​នៅ​ជុំវិញ​តំបន់​ព្រៃ​ឡង់​ទាំង​៤ ខេត្ត គឺ ពិតជា​កើតមាន​ប្រាកដ​មែន។ ការ​កើត​មាន​បទល្មើស ព្រោះ​ជា​ឱកាស​សម្រាប់​ជនល្មើស​នៅ​ពេល​មន្ត្រី​ជំនាញ និង​អាជ្ញាធរ​សម្រាក ហើយ​មាន​ខ្លះ​មិនទាន់​ចូល​ធ្វើ​ការងារ​ពេញលេញ ម្យ៉ាងទៀត​ក៏​ជា​ឱកាស​របស់​អាជ្ញាធរ​ពាក់​ព័ន្ធ​មួយ​ចំនួន​ឆ្លៀត​ប្រព្រឹត្ត​អំពើពុករលួយ​ផង៖ «ហើយ​អ្វី​ដែល​យើង​ទទួល​បាន​ព័ត៌មាន​ហ្នឹង គឺ​ពួកគាត់​ដែល​ចូល​ទៅ​ភាគច្រើន​ជា​អ្នក​ខាងក្រៅ ។ គាត់​ស្គាល់​ណាស់​គោយន្ត​ដែល​ចូល​ទៅ​គឺ​គោយន្ត​សម្រាប់​ដឹក​ឈើ​តែម្ដង»។

លោក​ទទួល​ស្គាល់ ចំពោះ​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​របស់​មន្ត្រី​ជំនាញ កន្លង​មក ប៉ុន្តែ​ហាក់​មិន​សូវ​មាន​ប្រសិទ្ធភាព​ប៉ុន្មាន​ទេ។ លោក​យល់ថា​ដើម្បី​ឱ្យ​កិច្ចការពារ​ព្រៃឈើ ពិសេស​ព្រៃ​អភិរក្ស​មាន​ប្រសិទ្ធភាព គឺ ត្រូវ​អនុវត្ត​ច្បាប់​ដោយ​គ្មាន​ការលើកលែង ហើយ​ត្រូវ​ស្រាវជ្រាវ​រក​អ្នក​ពាក់ព័ន្ធ​ដូចជា មន្ត្រី​ឧកញ៉ា អាជ្ញាធរ និង ក្រុម​អ្នកមាន​ប្រាក់ ដែល​ជា​ឈ្មួញ​ធំៗ នៅ​ពី​ក្រោយខ្នង​ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​ចូល​ទៅ​កាប់​ឈើ​ទាំងឡាយ។ បើ​ពុំ​ដូច្នេះ វាសនា​ព្រៃឈើ ត្រូវ​ប្រឈម​ក្ដី​វិនាស​មិនខាន​ឡើយ៕

Source link

មនុស្ស​ប្រមាណ​២រយ​នាក់​នឹង​ធ្វើ​ខួប​៥ឆ្នាំ​នៃ​ឃាតកម្ម​​លោក​ឈុត វុទ្ធី នៅ​មុខ​វាំង

សកម្មជន​បរិស្ថាន លោក ឈុត វុទ្ធី (រូប​អង្គុយ​លើក​ដៃ) ក្នុង​ឈុត​មួយ​នៃ​វីដេអូ​ឯកសារ “I am Chut Wutty” ឬ “ខ្ញុំ​ជា ឈុត វុទ្ធី”។  RFA Screenshot

ដោយ ម៉ម មុនីរតន៍ RFA 2017-04-22

អង្គការ-សមាគម​ដែល​មាន​អ្នក​ចូលរួម​ប្រមាណ ២០០នាក់​នឹង​ចូលរួម​ប្រារព្ធ​ខួប ៥ឆ្នាំ​នៃ​ឃាតកម្ម​លើ​លោក ឈុត វុទ្ធី។ យុទ្ធនាការ​ដែល​បើក​សិទ្ធិ​ឲ្យ​អ្នក​ចូល​រួម មើល​វីដេអូ នៅ​លើ​ទូរស័ព្ទ​ដៃ​អំពី ” ខ្ញុំ​ជា ឈុត វុទ្ធី ” នេះ នឹង​រៀបចំ​ឡើង​នៅ​ខាង​មុខ ​ព្រះបរមរាជវាំង​ពេល​ល្ងាច។ ការ​ជួបជុំ​នេះ គឺ​ដើម្បី​រំលឹក​ដល់​ការ​បាញ់​សម្លាប់ អ្នក​ការពារ​បរិស្ថាន និង​ធនធាន​ធម្មជាតិ​ដ៏​ល្បីល្បាញ​នៅ​កម្ពុជា។

អ្នក​រៀបចំ​កម្មវិធី​បញ្ជាក់​ថា យុទ្ធនាការ​ក្រោម​ប្រធាន​បទ ” យុត្តិធម៌​នៅ​ជើង​មេឃ ” សម្រាប់​លោក ឈុត វុទ្ធី នេះ​គឺ​ជា​ការ​ប្រារព្ធ​ឡើង​ដើម្បី​ទាមទារ​យុត្តិធម៌ ចំពោះ​បុព្វហេតុ​នៃ​កា​ការពារ​ធនធានធម្មជាតិ ដែល​អ្នក​ការពារ​បរិស្ថាន​រូប​នេះ បាន​បូជា​ស្ទើរ​មួយ​ជីវិត​របស់​លោក​ទៅ​ហើយ។

ប្រធាន​បណ្ដាញ​យុវជន​កម្ពុជា លោក ទឹម ម៉ាឡៃ ឲ្យ​ដឹង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ២២ ខែ មេសា ថា អ្នក​ចូលរួម​ខួប៥ឆ្នាំ​នៃ​អំពើ​ឃាតកម្ម នៅ​ថ្ងៃ​ទី ២៦ ខាង​មុខ​នេះ​ក្រៅ​ពី​អង្គការ-សមាគម​ហើយ គឺ​នៅ​មាន​ក្រុម​យុវជន​មក​ពី​បណ្ដាញ​ព្រៃ​ឡង់ ក្រុម​និស្សិត និង​សហគមន៍​ផ្សេង​ទៀត​ដែរ។ លោក​បន្ត​ថា យុទ្ធនាការ​នេះ​ក្រៅ​ពី ទទូច​ឲ្យ​មាន​យុត្តិធម៌​ហើយ ក៏​ចង់​ផ្ញើ​សារ​ទៅ​ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ និង​តុលាការ​ដែរ​ថា សំណុំរឿង​ដែល​បាន​បិទ​បញ្ចប់​ក្រោម​ការ​ស៊ើបអង្កេត​កន្លង​ទៅ ជា​ករណី​មិន​អាច​ទទួល​យក​បាន​ទេ។ «»

លោក ឈុត វុទ្ធី ត្រូវ​បាន​ខ្មាន់​កាំភ្លើង​បាញ់​សម្លាប់​នៅ​ក្នុង​រថយន្ត​របស់​លោក កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី ២៦ ខែ មេសា ឆ្នាំ២០១២។ របាយការណ៍​ស៊ើបអង្កេត​របស់​នគរបាល​យុត្តិធម៌ កាល​ពី៥ឆ្នាំ​មុន​បាន​បិទ​បញ្ចប់​ទៅ​ត្រឹម​លោក ឈុត វុទ្ធី មាន​ជម្លោះ​ដោយ​ពាក្យ​សំដី​រួច​បាញ់​ត​គ្នា​ជា​មួយ​មន្ត្រី​កងរាជអាវុធហត្ថ​ការពារ​ដី​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន​ឈ្មោះ អ៊ិន រតនា និង​ឈ្មោះ រ៉ាន់ បូរ័ត្ន បុគ្គលិក​បម្រើការ​ឲ្យ​ក្រុមហ៊ុន Timber Green ក្នុង​ខេត្ត​កោះកុង។

អាស៊ី​សេរី ពុំ​អាច​ទាក់ទង​សាច់ញាតិ​ក្រុម​គ្រួសារ​លោក ឈុត វុទ្ធី ដើម្បី​បញ្ជាក់​បន្ថែម​អំពី​គម្រោង​រៀបចំ​ពិធី​ខួប៥ឆ្នាំ​នៃ​អំពើ​ឃាតកម្ម​នេះ​បាន​ភ្លាមៗ​ទេ នៅ​ថ្ងៃ​ទី ២២ មេសា។ ប៉ុន្តែ​ជា​រៀងរាល់​ឆ្នាំ​ប្រពន្ធ​អ្នក​ការពារ​បរិស្ថាន​រូប​នេះ តែង​ធ្វើ​ចង្ហាន់​ប្រគេន​ព្រះសង្ឃ​នៅ​វត្ត​វាលស្បូវ​មិន​ដែល​លោះ​ឡើយ។

អភិបាល​រង និង​ជា​​អ្នក​នាំ​ពាក្យ​សាលា​ក្រុង​ភ្នំពេញ លោក មាន ចាន់យ៉ាដា បដិសេធ​ថា មក​ដល់​ពេល​នេះ​លោក​មិន​ទាន់​បាន​ទទួល​ការ​ស្នើ​សុំ ដើម្បី​ប្រារព្ធ​ពិធី​នេះ​នៅ​ឡើយ​ទេ។ លោក​បន្ត​ថា ដើម្បី​ឲ្យ​ប្រាកដ​ថា​សាលាក្រុង​អនុញ្ញាត ឬ​មិន​អនុញ្ញាត លុះ​ត្រា​ឃើញ​លិខិត​ស្នើ​សុំ​រៀបចំ​កម្មវិធី​ជា​មុន​សិន។ «»

បើ​ទោះ​ជា​បែប​ណា លោក ទឹម ម៉ាឡៃ បញ្ជាក់​ថា​យុទ្ធនាការ​នេះ មិន​ចាំបាច់​ទាមទារ​លិខិត​ស្នាម​អ្វី​ឡើយ ព្រោះ​ការ​រៀបចំ​នេះ​ធ្វើ​ឡើង គ្រាន់​តែ​ជា​ការ​សំដែង​មតិ​ប៉ុណ្ណោះ។

ក្រោយ​ឃាតកម្ម​កើត​ឡើង មាន​ជន​សង្ស័យ​តែ​ម្នាក់​ប៉ុណ្ណោះ ក្នុង​រឿង​ក្ដី​នេះ ត្រូវ​តុលាការ​ខេត្ត​កោះកុង​ចោទ​ប្រកាន់។ បុគ្គលិក​របស់​ក្រុមហ៊ុន Timber Green ឈ្មោះ រ៉ាន់ បូរ័ត្ន ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​ករណី​នេះ ត្រូវ​រស់​នៅ​ក្រៅ​ឃុំ​បណ្ដោះអាសន្ន ក្រោយ​អនុវត្ត​ទោស​បាន ១ភាគ៣ នៃ​ទោស​បន្ទាប់​ពី​ត្រូវ​បាន​តុលាការ​ផ្ដន្ទាទោស កាល​ពី​ខែ តុលា ឆ្នាំ២០១២ ដាក់​ពន្ធនាគារ ២ឆ្នាំ រី​ឯ​ទោស​ដែល​នៅ​សល់​ត្រូវ​ព្យួរ។

អង្គការ​លីកាដូ (Licadho) បាន​ចេញ​របាយការណ៍​ភ្លាមៗ នៅ​ពេល​តុលាការ​ខេត្ត​កោះកុង​អនុវត្ត​សាលក្រម​នេះ​រួច។ ស្ថាប័ន​លើក​កម្ពស់​ផ្នែក​សិទ្ធិមនុស្ស​នេះ យល់​ឃើញ​ថា ការ​ធ្វើ​ត្រាប់​តាម​ឡើង​វិញ ពី​សកម្មភាព​របស់​ឈ្មោះ រ៉ាន់ បូរ័ត្ន គឺ​ក្លែងក្លាយ និង​មិន​អាច​ជឿ​ទុក​ចិត្តបាន​ថែម​ទៀត​ផង។

របាយការណ៍​ដដែល​នេះ ក៏​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ដែរ​ថា ជា​ធម្មតា​គ្មាន​មធ្យោបាយ​ណា​ដែល​កាំភ្លើង​ដ៏​វែង​របស់​ឈ្មោះ អ៊ិន រតនា អាច​បែរ ១៨០ ដឺក្រេ ហើយ​បណ្ដាល​ឲ្យ​បាញ់​ត្រូវ​កន្លែង​ពីរ​ផ្សេងគ្នា​ ដោយ​មួយ​នៅ​ទ្រូង ឯ​មួយ​ទៀត​នៅ​ចំ​ត្រង់​ពោះ​លោក អ៊ិន រតនា នោះ​ឡើយ៕

Source link

អ្នក​ជំនាញ​ជំរុញ​ឲ្យ​កសិករ​ដាំ​បន្លែ​ប្រើ​ជី​ធម្មជាតិ

សិក្ខាសាលា​ថ្នាក់​ជាតិ ស្ដីពី​ការ​លើក​កម្ពស់​ពី​សុវត្ថិភាព​បន្លែ សម្រាប់​ទីផ្សារ​នៅ​កម្ពុជា ថ្ងៃទី២១ ខែ​មេសា ឆ្នាំ​២០១៧។ RFA/Brach Chev

ដោយ ប្រាជ្ញ ចេវ RFA 2017-04-22

ក្រុម​អ្នក​ជំនាញ​ផ្នែក​កសិកម្ម​ជំរុញ​ឲ្យ​កសិករ​ដាំ​បន្លែ​ប្រើ​ជីធម្មជាតិ ឬ​ជីសរីរាង្គ ជៀសវាង​ការ​ប៉ះពាល់​ដល់​សុខភាព។ យ៉ាងណា​ក៏​ដោយ​ចុះ កសិករ​លើក​ឡើង​ថា ពួកគេ​អាច​ដាំ​បន្ថែ​មិន​ប្រើ​ជីគីមី​បាន ប៉ុន្តែ​ក្រសួង​មាន​សមត្ថកិច្ច​គួរ​ជួយ​រក​ទីផ្សារ​ឲ្យ​បន្លែ​របស់​ពួកគេ​ផង។

ការ​លើក​កម្ពស់​ពី​សុវត្ថិភាព​បន្លែ សម្រាប់​ទីផ្សារ​នៅ​កម្ពុជា ត្រូវ​អ្នក​ជំនាញ​ផ្នែក​កសិកម្ម លើក​មក​ជជែក​គ្នា នៅ​ក្នុង​សិក្ខាសាលា​ថ្នាក់​ជាតិ ថ្ងៃ​ទី​២១ ខែ​មេសា ដើម្បី​ជំរុញ​ការ ដាំ​ដុះ​តាម​គោល​ការអនុវត្ត​កសិកម្ម​ល្អ ឬ​ហៅថា​(GAP)។ ការ​ជំរុញ​នេះ ស្រប​ពេល​ដែល​អង្គការ​សហប្រតិបត្តិការ​អន្តរជាតិ​ដើម្បី​ការ​អភិវឌ្ឍ(អ៊ីកូ) កាល​ពី​ពេល​ថ្មីៗ​នេះ រក​ឃើញ​ថា ៩៥​ភាគរយ​នៃ​អ្នក​បរិភោគ​បន្ថែ មានការ​ព្រួយបារម្ភ​អំពី​កម្រិត​ជាតិគីមី​នៅ​កន្លែង។

ប្រធាន​អង្គការ​ជីវិត​ថ្លៃថ្នូរ លោក មិន ស សង្កេត​ឃើញ​ថា នៅ​ពេល​នេះ​ពលរដ្ឋ​ចាប់​ផ្ដើម​បារម្ភ​ពី​បន្លែ​ដែល​មាន​គីមី។ មន្ត្រី​អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល​រូប​នេះ ឲ្យ​ដឹង​ថា អង្គការ​របស់​លោក បាន​បណ្ដុះបណ្ដាល​កសិករ​ប្រាំ​ខេត្ត ដើម្បី​ដាំ​បន្លែ​ដោយ​ប្រើ​ជីសរីរាង្គ ឬ​ជីធម្មជាតិ ដែល​ក្នុង​មួយ​ខែៗ ទទួល​បាន​ទិន្នផល​ជាង​មួយ​តោន​សម្រាប់​ផ្គត់ផ្គង់​ទីផ្សារ ប៉ុន្តែ​លោក​ថា ចំនួន​នេះ​តិចតួច​ណាស់​បើ​ធៀប​តម្រូវការ​ទីផ្សារ៖ «ភាគច្រើន​អតិថិជន​ច្រើនតែ​សួរ​ថា បន្លែ​នឹង​ដាក់​គីមី​អត់ កន្លែង​នឹង​មួយ​ធ្វើ​ឲ្យ​ពួកគាត់​អ្នក​ដាំ​បន្លែ​យល់​ដឹង»។

អង្គការ​ស្បៀងអាហារ និង​កសិកម្ម​នៃ​អង្គការសហប្រជាជាតិ បង្ហាញ​ថា បរិមាណ​បន្លែ​ដែល​ផ្គត់ផ្គង់​ប្រចាំ​ឆ្នាំ​នៅ​កម្ពុជា ចំនួន​ជិត​១​លាន (០,៩៣​លាន)តោន ក្នុង​នោះ​បរិមាណ​បន្លែ​ក្នុងស្រុក​៤៤% ចំណែក​បន្លែ​នាំចូល​ពី​ក្រៅ​ប្រទេស​៥៦%។ ការសិក្សា​ដោយឡែក​មួយ​បង្ហាញ​ដែរ​ថា បរិមាណ​បន្លែ​របស់​ប្រទេសជិតខាង​ដែល​នាំ​ចូល​មក​ក្រុងភ្នំពេញ ប្រមាណ​២០០​តោន ទៅ​៣០០​តោន ក្នុង​មួយថ្ងៃ។

តំណាង​ក្រុម​កសិករ​ដាំ​បន្លែ​មិន​ប្រើ​ជីគីមី មកពី​ខេត្ត​កំពង់ឆ្នាំង លោក ស្រី ហឹម ផល្លី ទទួល​បាន​ការ​គាំទ្រ​ពី​អង្គការ ជីវិត​ថ្លៃថ្នូរ ដែល​ពីមុន​ធ្លាប់​ប្រើ​ជីគីមី បែរ​មក​ប្រើ​ជីសរីរាង្គ​វិញ ឲ្យ​អាស៊ីសេរី​ដឹង​ថា បន្លែ​ប្រើ​ជីសរីរាង្គ​ល្អ​ទាំង​គុណភាព​បន្លែ និង​ផ្ដល់​សុវត្ថិភាព​ដល់​អ្នក​បរិភោគ។ ប៉ុន្តែ លោកស្រី លើក​ឡើង​ថា​កសិករ ជួប​លំបាក​ព្រោះ ការ​ដាំដុះ​បន្លែ​នេះ ត្រូវការ​កម្លាំង​ពលកម្ម​ច្រើន បន្លែ​ពិបាក​ថែទាំ​នៅ​ពេល​រង​ការ​វាយ​ប្រហារ​ពី​សត្វល្អិត កសិករ​ពិបាក​រក​ទីផ្សារ និង ការ​ចំណាយ​លើ​ថ្លៃ​ដឹកជញ្ជូន​ជាដើម៖ «ពេល​ដែល​យើង​ផលិត​បាន​ច្រើន លើស​ពី​តម្រូវការ យើង​យក​ទៅ​លក់​នៅ​ទីផ្សារ​ឯកជន​គេ​ទម្លាក់​តម្លៃ»។

តាម​ការ​បញ្ជាក់ របស់​មន្ត្រី​ជំនាញ​ក្រសួងកសិកម្ម គ្រប់​បន្លែ​សុទ្ធតែ​ជីជាតិ​អាច​ទ្រ​ទ្រ​រាងកាយ​ដូច​របស់​មនុស្ស​ដូចគ្នា ប៉ុន្តែ បន្លែ​ដែល​ប្រើប្រាស់​ជី​គីមី​មិន​ត្រឹមត្រូវ នឹង​បង្ក​គ្រោះថ្នាក់​ដល់​សុខភាព​អ្នក​បរិភោគ។

អគ្គនាយក​នៃ​អគ្គនាយកដ្ឋាន​កសិកម្ម នៃ​ក្រសួងកសិកម្ម លោក បណ្ឌិត ហ៊ាន វណ្ណហ៊ន ឲ្យ​ដឹង​ថា ក្រសួង​បាន​ជំរុញ​កសិករ ផលិត​បន្លែ​គ្រប់មុខ​ដោយ​មានការ​ចងក្រង​សហគមន៍ ក្នុង​ការផលិត​បន្លែ ហើយ​ថែមទាំង​កែច្នៃ​បន្លែ​នៅ​រដូវ​សំបូរ​បន្លែ។ លោក​យល់ថា នៅ​ពេល​កសិករ​ខ្មែរ​ផលិត​បន្លែ​អាច​ផ្គត់ផ្គង់​ទីផ្សារ​គ្រប់គ្រាន់ នោះ​បន្លែ​នាំចូល​ពី​ក្រៅ​ក៏​មិន​អាច​នាំចូល​បាន​ទៀត​ទេ៖ «យើង​បាន​រៀបចំ​ចងក្រង​ជា​សហគមន៍​ជំរុញ​គាត់ បង្រៀន​គាត់​ឲ្យ​ចេះ​ផលិត​បន្លែ»។

យ៉ាងណា​ក៏ដោយ​ចុះ អ្វី​ដែល​កសិករ​ជួបប្រទះ គឺ​កសិករ​ប្រមូល​ផល ប៉ុន្តែ​បន្លែ​របស់​ពួកគេ​បែរ​ចុះថោក។ ចំណុច​នេះ មន្ត្រី​ជំនាញ​កសិកម្ម លោក បណ្ឌិត ហ៊ាន វណ្ណហ៊ន ថា ព្រោះ​បន្លែ​របស់​កសិកម្ម​មិនបាន​ហូរ​ចូល​ទីផ្សារ ដែល​លោក​ទាមទារ​ឲ្យ​កសិករ​ផលិត​បន្លែ​ណា​ទីផ្សារ​ត្រូវការ។

ប៉ុន្តែ បញ្ហា​នេះ​ត្រូវ​ប្រជាកសិករ និង​សង្គម​ស៊ីវិល​ដែល​ធ្វើ​ការងារ​ពាក់ព័ន្ធ​វិស័យ​កសិកម្ម​យល់ថា ទាល់តែ​រដ្ឋាភិបាល​ចេញមុខ​បង្កើត​គោលដៅ​ជាក់លាក់ និង​មាន​ការ​ចូលរួម​ពី​វិស័យ​ឯកជន និង​កសិករ៕

Source link

‹‹បើបក្សអញចាញ់ឆ្នោត ស្រុកកើតសង្រ្គាម!››…

Source link

បើបក្សប្រជាជនចាញ់ ស្រុកកើតសង្រ្គាម!…

Source link

និស្សិត​កសិកម្ម​ម្នាក់​ប្រើ​បច្ចេក​ទេស​ ស្រាវជ្រាវ​កសិកម្ម​ដោយ​ខ្លួនឯង​ ​ដាំ​បន្លែ​ធម្មជាតិ

យុវជន ភុន រតនា នៅកសិដ្ឋាន សាលាដ នៅខេត្ដសៀមរាប។

វ៉ន ដារ៉ា ភ្នំពេញ​ប៉ុស្តិ៍ Thu, 20 April 2017

ភ្នំពេញៈ ​ យុវជន ភុន រតនា ​និស្សិត​​បញ្ចប់​ការ​សិក្សា​ ជំនាញ​វិទ្យា​សាស្រ្ដ​កសិកម្ម​នៅ​សាកល​វិទ្យាល័យ​ភូមិន្ទ​កសិកម្ម​ចំការ​ដូង បាន​ចំណាយ​ពេល​ជាង ៣ ឆ្នាំ​ ​ស្រាវជ្រាវ​ពីបច្ចេក​ទេស​ដាំ​បន្លែ​ផ្សេងៗ​ បញ្ចូលគ្នា​ ដើម្បី​ដាំ​បាន​​បន្លែ​ធម្មជាតិ​ឲ្យ​ទទួល​បាន​លទ្ធផល​​ល្អ​ និង​ចំណាយ​ទុន​តិច។

បើតាម រតនា ការដាំ​បន្លែ​តាម​បែប​បច្ចេក​ទេស​នេះ គឺ​ដាំដោយ​ប្រើ​ចំហាយ​ទឹក ​យក​គ្រាប់​ដំណាំ ​ដាក់​ក្នុង​កំប៉ុង ​ឬ ​ដាក់​តាម​រង ​លើធ្នើរ​ដោយ​ថែទាំ​សម្ពាធ​សីតុណ្ហភាព ​ពន្លឺ ​និង​ខ្យល់​ចេញ​ចូល​។

ថ្លែង​ប្រាប់ LIFT​-យុវវ័យ កាល​ពី​ម្សិលមិញ យុវជនរូប​នេះ​ពន្យល់​ថា​ ​បច្ចេកទេស​ដាំ​បន្លែ​ធម្មជាតិ ​ដែល​រូប​គេ​បាន​ស្រាវជ្រាវ​ឃើញ​នេះ ​គឺ​គេ​បាន​ប្រមូល​ចំណុល​ល្អៗ ​ពីការ​ដាំដុះ​បន្លែ ​តាម​បែប​វិទ្យាសាស្រ្ដ ​មាន​ការ​ដាំ​ដោយ​ប្រើ​ប្រាស់​ប្រព័ន្ធ​ពន្លឺ LED ការ​គ្រប់គ្រង​សីតុណ្ហភាព​ និង​ការ​គ្រប់​គ្រង​ខ្យល់​ចេញ​ចូល​នៅ​ក្នុង​កសិដ្ឋាន​ដំណាំ​ផងដែរ។

ប្រព័ន្ធគ្រប់គ្រងសីតុណ្ហភាព សម្រាប់ដំណាំស្ពៃ សាលាដ ដែលបរៀបចំដោយ យុវជន ភុន រតនា នៅខេត្ដសៀមរាប ។

រតនា និយាយ​ថា​ «កាល​ពី​មុន​ការ​ដាំ​បន្លែ​ផ្សេងៗ​ដោយ​ប្រើ​ប្រាស់​បច្ចេក​ទេស​ពន្លឺ LED ត្រូវ​ចំណាយ​ដើម​ទុន​ច្រើន ​ប៉ុន្ដែ​ បច្ចុប្បន្ន ​ខ្ញុំ​បាន​ស្រាវ​ជ្រាវ​រកឃើញ​បច្ចេកទេស ​ដាំ​ថ្មី ​ដោយ​រួម​បញ្ចូល​គ្នា​រវាង​បច្ចេកទេស​ដាំបន្លែ​ជា​ច្រើន​ប្រភេទ​ បង្កើត​ចេញជា​បច្ចេក​ទេសថ្មី​ ចំណាយ​ទុន​តិច​ក្នុង​ការ​ដំឡើង​កសិដ្ឋាន​ និ​ងទទួល​បាន​ប្រសិទ្ធ​ភាព​​ខ្ពស់​ បន្លែ​មាន​ជីជាតិ​ល្អ​»។

រតនា ​បន្ត​ថា ​ការ​ដាំបន្លែ​ធម្មជាតិ​ដោយ​ប្រើ​បច្ចេកទេស​នេះ ​គេ​បាន​ធ្វើ​ជោគជ័យ​តាំង​ពី​នៅ​សិក្សា​មហា​វិទ្យា​ល័យ ​ដោយ​បាន​បង្កើត​ក្រុម​និស្សិត​រៀន​ជា​មួយគ្នា​ ធ្វើ​ការ​ងារ​ដំឡើង​កសិដ្ឋាន​បន្លែ​ធម្មជាតិ​ធនតូច ​និង​មធ្យម ​នៅ​តាម​ផ្ទះ​ឲ្យប្រជា​ពលរដ្ឋ​នៅ​ភ្នំពេញ​ ដែល​មាន​ជីវភាព​ធូរធា​មួយ​ចំនួន​មិន​ចង់​បរិភោគ​បន្លែគីមី​។

សាលាដ ដែលរៀបចំបច្ចេកទេស ដាំដោយយុវជន ភុន រតនា នៅខេត្ដសៀមរាប ។

​បច្ចុប្បន្ន ​ ភុន រតនា គឺ​ជា​ប្រធាន​បច្ចេកទេស​នៃ​កសិដ្ឋាន​ Neat Farm ​នៅ​ខេត្ដ​សៀមរាប ​ដែល​ជា​កសិដ្ឋាន​ផលិត​បន្លែធម្ម​ជាតិ​មួយ​ កំពុង​ផ្គត់ផ្គង់​ទីផ្សារ​បន្លែ​ធម្មជាតិ​នៅ​ទូទាំង​ខេត្ដ​សៀម​រាប​​។ ក្នុងមួយ​ខែៗ ​កសិដ្ឋាន​នេះ​ផលិត​ចេញ​បន្លែ​រហូត​ដល់ ​១ តោន​ ដើម្បី​បំពេញ​តម្រូវ​ការ​ទីផ្សារ​នៅ​ទីនោះ​។

ទោះជាយ៉ាងណា បើ​តាម​យុវជន​រូបនេះ ​ការ​ផ្គត់​ផ្គង់​បន្លែ​នេះ ​នៅ​មិន​ទាន់​គ្រប់​គ្រាន់​ចំពោះ​តម្រូវ​ការ​ក្នុង​ទីផ្សារ​នៅ​ខេត្ដ​សៀម​​រាប​នៅ​ឡើយ​ទេ។

នៅពេលសួរថា រូបគេមាន​​គម្រោង​ផ្គត់​ផ្គង់​បន្លែ​នៅ​លើ​ទីផ្សារ​ទូទាំង​ប្រទេស​ យុវជន​រូបនេះ ​បាន​ឲ្យដឹង​​ថា ​រូប​គេ​បាន​សូម​យោបល់​ និង​ឆ្លង់កាត់​ការពិ​ភាក្សារ​ជា​មួយ​ថ្នាក់​ដឹកនាំ ​មួយ​ចំនួន​ក្នុង​ជួររាជរដ្ឋាភិបាល​រួចហើយ​ ប៉ុន្ដែ​លទ្ធផល​យ៉ាង​ណា​នោះ​នៅ​មិន​ទាន់​ដឹង​នៅឡើយ​ទេ​ តែ​យុវជន​រូបនេះ ​បាន​អះអាង​ថា ​ទោះ​ជាយ៉ាង​គេ​មិន​បោះបង់​ក្ដី​សុបិន​នេះ​ ជាដាច់ខាត​ បើ​លទ្ធផល​មិន​មាន​អ្នក​គាំទ្រ​ គេ​នឹង​បន្ដ​ធ្វើ​ដោយ​ខ្លួង​បន្ទិច​ម្ដងៗ​រហូត​ជោគជ័យ។

កសិដ្ឋាន សាលាដ ដែលរៀបចំបច្ចេកទេស ដាំដោយយុវជន ភុន រតនា នៅខេត្ដសៀមរាប ។

រតនា ​ថា​៖ «ខ្ញុំ​ចង់​ផ្គត់​ផ្គង់​បន្ថែ​ឲ្យ​បាន​ទូទាំង​ប្រទេស​ ១០០% ​តែម្ដង​ ព្រោះ​ខ្ញុំ​មើល​ឃើញ​ទីតាំង​សក្កដា​នុពល​ពីរ​កន្លែង ​គឺ​នៅ​ភ្នំឱរ៉ាល ​និង​នៅ​ភ្នំបូកគោ ​ទីតាំង​ពីរនេះ​មួយណា​ក៏បាន​ ខ្ញុំ​ត្រូវ​ការ​ដី​តែ​ខ្ទង់​ ៥ ហិក​តា​ប៉ុណ្ណោះ ​ខ្ញុំ​នឹង​អាច​ផ្គត់​ផ្គង់​បន្លែ​បាន​ទូទាំង​ប្រទេស​ ហើយ​តម្លៃ​ថោក​ជាង​បន្លែ​នាំចូល​ពីបរទេស​ទៅ​ទៀត ​១គីឡូ ​លក់​តែ​២-៣ ​រយរៀល​ ក៏​ចំណេញ​ដែរ ​ព្រោះ​ទីតាំង​នេះ​អំណោយ​ផល ​មិន​ចាំបាច់​ចំណាយ​ទុន​ច្រើន​ តែ​អាច​ដាំបន្លែ​បាន​ល្អ​ យើង​អាច​កាត់​បន្ថយ​ចំណាយ​បាន​រហូត​ដល់​ ៧០%»​។

យុវជន​រូប​នេះ​ពន្យល់ថា ​ទីតាំង​នៅភ្នំ​ទាំងពីរ​នេះ ​ផ្ទៃដី​អំណោយ​ផល ​មាន​សម្ពាធ​ទាប​ ត្រជាក់​ខ្លាំង​ អាកាស​ធាតុ​ល្អ ​អំណោយ​ផល​ដល់​ការដាំដុះ​បន្លែ​ធម្មជាតិ​គ្រប់​ប្រភេទ​បានល្អ ​ដូច្នេះ​ក្រៅ​ពី​អាច​ផ្គត់​ផ្គង់​គ្រប់​គ្រាន់​ នៅ​ក្នុង​ទីផ្សារ​ក្នុង​ស្រុក ​ក៏អាច​នាំ​ចេញ​ទៅ​ក្រៅ​ប្រទេស​បាន​ថែម​ទៀត៕

Source link